Thoáng chốc, thời gian ở Bắc Mỹ đã bằng với ở châu Âu. Sáu năm rồi lại sáu năm. Chớp mắt hai lần đã thấy mình trôi dạt qua ba lục địa. Những cuộc di cư luôn diễn ra vào mùa hè, khi sinh nhật sắp đến gần. Và mình chào đón tuổi mới ở một vùng đất hoàn toàn xa lạ.

VN là thiên đường tuổi thơ đã mất, châu Âu như một vùng đất cổ tích xa xưa còn Canada và Mỹ thì cứ như một thế giới hậu tận thế. Cả ba đều có điểm chung: Tất cả đều đang tàn lụi, thời kỳ tươi đẹp đỉnh cao đã vĩnh viễn qua đi!

Bây giờ chợt có ý nghĩ muốn quay lại nơi đó, bước vào Ciao Italia và Dokteur Bar xem thử thế nào. Hi vọng trong vài năm nữa sẽ có dịp.

Oscar and the wolf là biệt danh của ca sĩ người Bỉ gốc Thổ Nhĩ Kì Max Colombie. Mấy bạn Pháp – Bỉ mộng mơ có vẻ thích lấy tên kiểu này, mặc dù ở đây chỉ có một ca sĩ hát đơn duy nhất chứ không phải một nhóm nhạc. Mình rất thích Christine and the Queens nhưng sinh viên nghèo không có cơ hội đi coi. Thay vào đó, duyên nợ đã đưa tới một cặp vé miễn phí của Oscar and the wolf ngay trước thềm năm mới. Cũng là một trải nghiệm thú vị.

Trong một cuộc phỏng vấn, Max đã tiết lộ ý nghĩa đằng sau nghệ danh của mình: “Oscar và con sói là một cái tên mà tôi thực sự yêu thích – nó thơ mộng và nhẹ nhàng. Sói là loài động vật đen tối xuất hiện vào ban đêm, hú lên khi trăng tròn. Mặt trăng tượng trưng cho sự cô độc lạnh lẽo. Cái tên là ánh sáng và bóng tối kết hợp với nhau, giống như cách tôi nhìn nhận âm nhạc của mình – như một sự cân bằng giữa ánh sáng và bóng tối.”

Đó là những ngày tháng mình thực sự được (và cũng bắt buộc phải) đắm mình trong nghệ thuật!

Happy new year, everyone!

Chợ giáng sinh của Leuven thường diễn ra tại quảng trường Ladeuzeplein nằm ngay trung tâm thành phố. Năm 2017, quảng trường sửa chữa nên chợ tạm dời đến một khu đất trống nằm chen giữa phố thị và rừng cây.

Năm ấy, tâm điểm của chợ là bộ sưu tập các tác phẩm điêu khắc bằng kim loại mang dáng hình các khối lập thể hoặc những chú chim nhỏ nằm rải rác giữa các gian hàng. Mình đã từng đọc rằng Vương quốc Bỉ là nơi người ta yêu mến những điều nhỏ bé bình dị. Qua 6 năm sống ở đây cũng cảm thấy đúng như vậy! Có lẽ đó cũng là tâm thế chung của một đất nước nằm lọt thỏm giữa ba người láng giềng hùng mạnh: Pháp, Đức, Hà Lan.

Những hình ảnh này chụp ngày 29/12/2013, khi dạo chợ Giáng sinh ở Bruxelles, gặp đúng dịp hội Những đứa con của Harley Davidson đang trưng bày xe ở đó.

Đến Bỉ rồi mới biết trước đây mù tịt về văn hóa Châu Âu. Cuộc sống ở đây hoàn toàn không có chút nào giống với những cuốn phim Hollywood vẫn coi.

Chợ thường diễn ra trong khoảng 1 tháng, ở mấy quảng trường to to, kề bên một nhà thờ nào đó. Hôm ấy mình đi chợ phía trước nhà thờ St. Catherine.

Nhất định không thể thiếu vòng quay ngựa gỗ, sân trượt băng và đu quay khổng lồ!

Một góc Bruxelles nhìn từ đu quay:

Trong lúc mình thích thú ngắm cảnh từ trên cao thì anh chàng ngồi chung ca bin mặt mũi méo xẹo, chẳng hề che dấu niềm hối hận vì đã leo lên đu quay và không ngừng bày tỏ sự nghi ngờ về độ an toàn của cái hoạt động này.

——

Một chợ Giáng sinh khác đi ngang qua ngày hôm đó:

Lúc tháng mười hai qua được một nửa, chợt nảy ra ý định tổng kết lại năm nay bằng 12 tấm ảnh đã chụp trong điện thoại. Mỗi hình đại diện cho một tháng. Thế rồi khi bắt tay vào nhìn lại cuộc sống năm qua mới giật mình. Ô, hóa ra 2023 cũng là cột mốc đánh dấu 10 năm mình rời khỏi Việt Nam. Trong 10 năm ấy chỉ về thăm nhà vỏn vẹn hai lần, mỗi lần được ba tuần. Mình đã thật sự không còn sống ở VN nữa rồi…

Xem lại hình ở Châu Âu thấy có phần thú vị. Cảnh vật như cổ tích, nhiều tấm mình tóc ngắn nhìn như tomboy. Có thiệt là mình đã đến đó học vẽ? Lại còn nói tiếng Pháp? Rồi mình có thẻ xanh Canada, còn bây giờ thì đang ở Mỹ, đi mua đất trồng củ thủy tiên vào trong một cái chậu, để mà thấp thỏm chờ đến mùa Xuân xem liệu nó có nở hoa hay không. Nghe thật điên rồ!

10 năm qua, có lẽ thành tựu lớn nhất của mình là trả lời được câu hỏi mình là ai, và nếu như thế thì mình nên làm gì với cái cuộc đời này. Chính nhờ dấn thân vào con đường học hành ở trường nghệ thuật mà vỡ ra được điều đó. Xong rồi thì cảm thấy trời ơi, có cần cực khổ đi xa tới vậy mới tìm thấy mớ kiến thức này. Hay là chỉ cần ở yên phòng trọ Sài Gòn đọc nhiều sách thuộc lĩnh vực khoa học xã hội nhân văn lên là có câu trả lời rồi.

Nhờ công nghệ nhắc nhở mà thấy lại tấm hình và những dòng notes tháng 10 của 6 năm về trước, lúc hoàn thành công cuộc dọn nhà từ Bruxelles về Leuven.

Lúc sang Bỉ chỉ có đúng 1 chiếc vali. Một năm sau chuyển từ Leuven lên Bruxelles được 2 thùng đồ. Ba năm sau nữa chuyển từ Bruxelles về lại Leuven có 15 thùng. Hai năm kế tiếp dọn từ Leuven sang Canada, số đồ đạc lên tới hơn 70 thùng. Được ba năm lại dọn qua Mỹ, số lượng thùng cạc tông đã vượt quá 100 nên chẳng thèm để ý nữa.

Cuộc sống ở Mỹ có hơi buồn tẻ nếu so với thời hay tụ tập cuối tuần ở Bỉ nên từ hồi qua đây đã không kiềm lòng được mà mua hơi nhiều sách giấy, chủ yếu là autobiographical comic. Dự kiến là lần chuyển nhà trong tương lai sẽ vất vả thêm nhiều phần.

#Cái giá của bằng cấp

Lúc trước mình nghĩ nếu thời gian và tiền bạc cho phép thì cứ học thôi. “Học nhiều thì ấm vào thân …” được học là sướng nhất rồi, chỉ có lợi không có hại, bao nhiêu tuổi vẫn cứ nên học nếu vẫn còn yêu thích. Đến khi học xong Saint Luc thì nhận ra hóa ra cái giá phải trả cho sự học, nhất là thể loại học hành có thì cử lấy điểm lấy bằng, còn có sức khỏe.

Sau 4 năm học vẽ và tiếng Pháp, mình bệnh tật triền miên, ho hen mãn tính, ắt xì chảy nước mắt nước mũi kinh niên như thể đang định cư ở Vương quốc Phấn hoa vĩnh cửu. Hình như môn cuối mình phải hoàn thành để ra trường là môn luật. Lấy được cái bằng đại học thứ 2 xong tặc lưỡi cả đời này chắc không dám đi học nữa. Cơ thể rệu rã đã phát tín hiệu ra lệnh cho não bộ phải cảm thấy chán ngán đến tận cổ chuyện học hành để bảo vệ chính nó.

Nói chung là học xong tưởng tiêu luôn hệ miễn dịch rồi.

May sao gần hai năm sau thì hồi phục. Cái thú học hành rón rén trở lại. Tuy nhiên từ giờ trở đi mình đã trở nên hết sức thận trọng trước khi quyết định học một thứ gì đó. “… Đi ngủ thì ấm cả chân lên đầu.”

#Pumpkin, pumpkin, pumpkin, must be funny, in a horror world …

Halloween năm nay thử khoét bí ngô làm lồng đèn. Hóa ra dễ hơn mình nghĩ. Chỉ với bộ đồ nghề 5 đô la mua ngoài chợ về là có thể tha hồ tạo hình đủ kiểu mà không sợ đứt tay. Cực kỳ nhẹ nhàng, an toàn. Giữ cho trái bí không bị hư thúi mà tròn trịa tồn tại cho tới ngày Halloween mới khó. Phải ngâm hóa chất và xịt thuốc diệt nấm mốc thường xuyên.

Quả bí của mình do moi ruột ẩu tả nên sang đến ngày thứ hai đã nổi mốc hãi hùng. Ngày thứ ba chảy nước chèm nhẹp. Mình chỉ lấy chân khều nhẹ một cái mà ẻm vỡ ra từng mảnh thấy thương.

———-

Năm 2017 tốt nghiệp ra trường, rời Bruxelles quay về Leuven. Giáng Sinh năm ấy Tòa thị chính được phủ lên bộ cánh hồng tím phá cách hơn hẳn mọi năm. Có lẽ cái lâu đài cũ rích quen mắt quá nên người ta phải luôn nghĩ cách làm cho nó trông mới mẻ hiện đại lên. Cũng nhờ vậy mà mình được dịp bỏ đi định kiến “màu của Giáng Sinh là xanh đỏ”. Trước đó ít lâu, Pantone công bố màu được chọn cho năm tiếp theo là ultra violet. Liệu có liên quan?

Hồi nhỏ thích hoa hồng trắng. Tuổi này nói ra nghe thật sến chớ lúc teen thì mấy chuyện như thích hoa gì, loại đồ uống nào, mê nhóm nhạc, ca sĩ, bài hát, màu sắc nào … rất ư là có sức nặng tâm trí. 8/3 hồng đỏ bán đầy đường, các cậu trai hùn nhau mua rồi phân công một đứa tới sớm đi rải đều hộc bàn mỗi cô một bông. Có người cất công tìm cho được hồng trắng bỏ thêm vô ngăn của mình. Cũng là một cách bày tỏ cơ mà hồi đó chảnh chó không ưa chơi hệ lén lút. Muốn gì tới thẳng mặt nhau mà nói đây này, lo bài vật lý kiểm tra một tiết muốn bại não rồi còn bày đặt chơi trò úp mở. Hồi đó điểm lý rất cao, gần như tuyệt đối. Cuối năm đuối quá nghỉ học bài một bữa trúng ngay kiểm tra 15 phút ăn liền con 4 to đùng. Chẳng sao cả, trung bình cả học kỳ dẫu có bị kéo xuống cũng còn 9 phẩy mấy. Tóm lại là, đừng tặng bông tặng hoa gì cả vào ngày có kiểm tra. Hồng trắng cũng không đọ lại được con lắc hay quy tắc bàn tay trái.

Tới lúc sang Bỉ thì đã chuyển qua giai đoạn hoa gì cũng thích. Hoa gì cũng thấy đẹp. Nhìn hồng trắng cũng không cảm xúc gì hơn, vậy mà vẫn thấy 2 tấm hình sao mà buồn.

Đã từ lâu tự nhận thấy ở mình luôn có hai trạng thái đối cực. Về cơ bản thì luôn tràn đầy lạc quan, hài lòng với hiện tại, tin tưởng vào tương lai tươi sáng, thích chọn lấy những con đường mạo hiểm, không nề hà chuyện thay đổi chỗ ở, môi trường sống. Chủ yếu để cho đỡ chán. Song song đó, vẫn luôn tồn tại cảm giác lạc trôi vô định, đơn độc lẻ loi, không nơi bám víu nương tựa và cái chuyện sống cuộc đời của một người trưởng thành này chao ôi sao mà vô nghĩa. Thời khắc hiện tại đang hài lòng này đây sớm muộn gì cũng sẽ trở thành kỷ niệm u ám xam xám. Như bầu trời thu của Leuven.